Là một hãng sản xuất đò audio hi-end còn khá trẻ, nhưng balanced Audio Technology (BAT) đã rất nổi tiếng với các thiết kế mạch khuếch đại theo kiểu cân bằng. Dưới sự dẫn dắt của Victor Khomenko và Steve Bednarski, hầu hết các sản phẩm của BAT đã mau chóng trở thành những sản phẩm class A (hạng nhất) trong bảng xếp hạng của các tạp chí chuyên ngành. Trong số các sản phẩm mới nhất của BAT, preampli Rex đang nổi lên như một thiết kế đỉnh cao, hội tụ triết lý và tinh hoa thiết kế của BAT. Được biết thông tin về preampli Rex từ giữa năm 2007, nhưng chỉ mới đây, tôi mới có cơ hội tiếp cận để nghe thử và phân tích chi tiết về sản phẩm thuộc loại “hàng hiếm” đầu bảng này.
KẾT CẤU KỸ THUẬT: Preampli Rex của BAT bao gồm hai khối độc lập được kết nối với nhau thông qua dây giắc Neutrik, tổng trọng lượng của cả hai khối lên đến 35kg. Mặc dù tách rời khối nguồn và khối khuếch đại, nhưng cả 2 khối đều nhận điện áp AC bên ngoài qua 2 dây cáp nguồn riêng. Không giống với các preampli khác, phân cấp nguồn DC của Rex được chia ra làm đôi. Điện áp DC dương được cung cấp trong khối khuếch đại và điện áp âm được cung cấp trong khối nguồn. Cách bố trí khác thường này cho phép phần nguồn kết nối tốt hơn với mạch khuếch đại, đồng thời cách ly hiệu quả nhất với nhiễu xoay chiều.
Bên trong cả 2 chassis đều bố trí đối xứng hoàn toàn từ mạch in đén các linh kiện, theo đúng triết lý cân bằng của BAT. Khối nguồn dùng 2 biến áp xuyến và 5 đèn cho mỗi kênh. Phần nắn đèn sử dụng đèn 5AR4. Để hạn chế tối đa nhiễu xoay chiều, điện áp DC của Rex được xử lý qua nhiều cấp. Đầu tiên ngay sau đèn nắn là mạch lọc tích cực transistor gọi là C-multiplier có tác dụng tương đương với một bộ tụ lọc với điện dung cực lớn. Tiếp sau đó, có mạch ổn áp song song (shunt reg-ulated) để ổn định điện áp và triệt tiêu hoàn toàn tạp âm của phần nguồn.
Mạch nguồn dòng hằng (constant current source) lắp trong bộ nguồn trong chiếc Rex mà tôi thử lần này dùng 2 đèn 6C19 cho mối kênh. BAT cũng cho người dùng khả năng đặt hàng và lựa chọn thêm các module sử dụng 2 loại đèn khác là 6H30 hoặc 5881 để sử dụng cho nguồn dòng hằng. Chất lượng và đặc tính của nguồn dòng hằng có tác dụng không nhỏ vào chất lượng âm thanh của mạch khuếch đại. Chính vì thế, mỗi loại đèn sẽ đem lại một “chất” khác đôi chút cho âm thanh.
Trong 3 loại đèn nói trên, 6C19 được coi là phù hợp nhất với Rex về mọi mặt. Ngay trên mạch in chính giữa khối nguồn, tôi còn nhìn thấy một công tắc nhỏ xíu dùng để điều khiển sự vận hành của 2 đôi đèn 6C45 và 6H30 tham gia vào mạch nguồn dòng. Công tắc này sẽ lựa chọn một trong hai loại đèn để tọa ra chất âm khác nhau cho preampli Rex. Tầng lọc DC cuối cùng dùng một đôi tụ dầu đặc biệt, điện dung 50uF có tác dụng làm cho âm thanh của Rex đảm bảo được độ “nhanh” đáp ứng các nhịp điệu sôi động nhất. Modul khuếch đại của Rex sử dụng 4 đèn 6H30 Super Tube cho mỗi kênh, thiết kế kiểu khuếch đại vì sai cân bằng với tên gọi Unistage (đã được BAT đăng ký bản quyền). Mạch khuếch đại của Rex không sử dụng hồi tiếp âm toàn phần và được hỗ trợ bởi các đèn điện tử đảm nhiệm vai trò nguồn dòng hằng lắp trong khối nguồn.
Tín hiệu đầu ra của mỗi kênh âm thanh được xuất qua 4 tụ giấy ngâm dầu đặt hàng của Jensen (Đan Mạch). Tín hiệu đàu vào của preampli được điều khiển thông qua hệ thống rơ-le. Bộ chiets áp bao gồm 140 bước dùng điện trở Vishay có độ rộng mỗi bước là 0.5dB được điều khiển bởi mạch digital 16 bit, nhờ đó các chức năng chọn đầu vào và volume có thể điều khiển dễ dàng từ remote control.
Như vậy tổng cộng trong cả hai khối của Rex có 18 đèn, mặc dù luôn chỉ có 16 đèn là đủ cho mục đích hoạt động (với công tắc chuyển, chỉ một trong hai cặp đèn AC shunt voltage-regulation hoạt động mà thôi). Nếu phải nhận xét về chất lượng linh kiện, thiết kế và lắp ráp của Rex, tôi chỉ có thể dùng từ “tuyệt vời”. Chắc chắn, kỹ càng, chính xác… tất cả hứa hẹn một khă năng trình diễn âm thanh siêu hạng.
LẮP ĐẶT VÀ NGHE THỬ: Bộ preampli này rất nặng nên tôi đặt 2 khối vào 2 ngăn kệ khác nhau, khối nguồn được đặt phía trên và tạm thời không đóng nắp máy để tôi sẽ kiêmt ra chất âm bằng cách thay đổi chế đọ nguồn dòng hằng qua công-tắc bên trong. Preampli Rex được kết nối với đôi monoblock VK-150SE và loa Revel Ultima Salon2, những đối tác xứng tầm với chiếc preampli “hàng khủng” này. Preampli Rex có các đầu vào và đầu ra hoàn toàn balance nên để kết nối tín hiệu, tôi sử dụng 2 cặp dây balance cảu Audience.
Đã có dịp nghe thử vài lần với các sản phẩm pre và ampli đời trước của BAT, nhưng âm thanh của Rex vãn thật sự làm tôi ngạc nhiên. Nó vượt xa những dự đoán của tôi trước đó. Chất âm mượt mà, ấm áp, giàu chi tiết. Trung âm mang màu sắc của âm thanh đèn: rất rộng và cực kỳ gợi cảm. Dải cao mở rộng và hết sức tinh tế, trong khi đó thì dải trầm lại rất vững, căng đầy và êm dịu dễ nghe. Với các bản nhạc Polka vàv Galop trong đĩa thử Ein Straussfest (Terlac) do dàn nhạc giao hưởng Cincinnati (Mỹ) trình diễn, preampli Rex đã thể hiện một dải động rộng và đáp ứng tiết tấu không có gì để chê, nhịp điệu của bản nhạc được tái hiện rất gọn gàng dứt khoát cùng với những tiếng bùng nổ mạnh mẽ của dàn trống tympani. Các bản nhạc cổ điển càng nhanh, càng phức tạp, càng có sự tương phản về cường độ âm thanh… thì Rex càng có cơ hội thể hiện “tài năng” của mình.
Nếu ai đó cho rằng preampli có nhiều đèn thì sẽ có tạp âm cao có lẽ sẽ phải thay đổi hoàn toàn quan điểm một khi đã được nghe thử Rex. Ngay cả so với các preampli bán dẫn, thậm chí tạp âm nền của Rex vânc òn ít hơn. Có thể nói rằng Rex vận hành với một nền âm êm như ru, hoàn toàn không phát hiện được bất kỳ một tạp nhiễu nào ra loa. Thậm chí tôi đã thử vặn âm lượng lên khá lớn cũng không phát hiện thấy bất kỳ tiếng sôi hay nhiễu nào. Đối với preampli đèn thì đây quả là một “thành tích’ ấn tượng. Và cũng thật dễ hiểu là vì sao BAT lại công phu đến như thế khi thiết kế phần nguồn phải nói Lf rất cầu kỳ cho chiếc preampli này. Sau khi thử qua vài đĩa và chờ cho preampli thật ổn định, tôi tiếp tục kiểm tra sự thay đổi chất âm khi tác động vào đèn nguồn dòng hằng. Thật thú vị khi chỉ cần một động tác đơn giản là gạt qua gạt lại chiếc công tắc bé xíu, chất âm của cả hệ thống sẽ có sự thay đổi có thể nhận thấy được.
Đặt công-tắc ở vị trí cho đèn 6H30 hoạt động, âm thanh sẽ tập trung vào giữa 2 loa, âm hình hơi “lùi” về phía sau một chút. Chất âm ở vị trí này về tổng thể có độ dày, mượt mà, sâu lắng và hơi chậm rãi… trung ấm áp, giàu chi tiết mang đậm phong cách của âm thanh đèn. Khi chuyển qua vị trí đèn 6C45, âm thanh trở lại nên rộng mở hơn, tốc độ đáp ứng nhanh, tầng âm thanh hơi tiến ra phía trước nhưng vẫn có chiều sâu. Dải cao thoáng rộng, dải trầm chắc khỏe và sâu lắng… có thể nói ở mỗi chế độ, âm sắc lại có sức quyến rũ riêng, tùy thuộc theo hệ thống phối ghép hoặc sở thích mà người nghe có thể chủ động lựa chọn vị trí cho loại đèn thích hợp.
Chúng tôi tiếp tục thử preampli Rex với các đĩa nhạc jazz như The Four Seasons của Vivaldi qua sự phóng tác của trio Jaques Loussier, Serendipity Street của Chantal Chamberland… qua hếtddiax này tới đĩa khác và có thể nói nếu không có giới hạn về thời gian thì không có không có ai đứng dậy được một khi thưởng thức âm thanh của chiếc preampli độc đáo này. Hệ thống preampli Rex, ampli VK-150SE của BAT và loa Revel Ultima Salon2 quả thật đã tạo ra những màn trình diễn như thôi miên người nghe.
KẾT LUẬN: Preampli Rex của Balanced Audio Technology là một trong số rất ít preampli hi-end hay nhất mà tôi có dịp được nghe thử. Kết hợp một cách hoàn hảo những ưu việt của hệ thống dùng đèn điện tử với các mạch phụ trở bán dẫn, khai thác tối ưu triết lý khuếch đại cân bằng, BAT đã tạo ra một sản phẩm vượt xa nhiều đối thủ khác trong làng hi-end. Rex được coi như một chuẩn mực mới trong việc thiết kế và khả năng trình diễn của preampli. Victor Khomenko và các kỹ sư hoàn toàn có thể tự hào với kiệt tác để đời này.
|